Làm thế nào để giải quyết vấn đề tuổi tác trong lĩnh vực công nghệ

08:08 PM 17/04/2019 In bài viết

No country for old devs: How to solve tech’s ageism problem

Kinh nghiệm đi cùng với tuổi tác và tuổi tác đang dần trở thành một vấn đề trong lĩnh vực công nghệ. Có tới 68% những người thuộc thế hệ baby boomer không ứng tuyển vào các công việc trong lĩnh vực công nghệ vì họ sợ rằng mình đã quá già.  Những người thuộc thế hệ Baby-boomers là thế hệ công dân sinh vào khoảng năm 1946 đến năm 1964. Sở dĩ gọi họ được gọi là Baby- boomers bởi họ được sinh ra trong thời kỳ bùng nổ dân số thế giới sau thế chiến thứ 2. Trong khi đó, một nghiên cứu năm 2018 cho thấy 3/4 các nhà phát triển chuyên nghiệp trẻ hơn 35 tuổi.

Vấn đề tuổi tác là một vấn đề lớn trong ngành công nghệ. Số năm kinh nghiệm của các lập trình viên đang dần dần trở thành một liều thuốc độc. Nhìn qua các số liệu thống kê, vấn đề này thậm chí còn nghiêm trọng hơn những gì bạn có thể tưởng tượng.

Rào cản tuổi tác không phải là rào cản vô hình

61% các nhà phát triển trên 45 tuổi lo ngại rằng tuổi tác đang giới hạn các lựa chọn nghề nghiệp của họ. Và mối quan tâm này không phải là không có cơ sở. Theo khảo sát của nhà phát triển Stack Overflow, ít hơn 7% các nhà lập trình chuyên nghiệp trong năm 2018 có độ tuổi từ 45 trở lên. Trong khi đó, trên toàn thế giới, độ tuổi trung bình của các lập trình viên nằm trong khoảng từ 22 đến 29 tuổi.

Số liệu thống kê là những con số biết nói. Chúng cho thấy rằng vào thời điểm các lập trình viên chạm mốc 40 tuổi, họ có thể phải đối mặt với những lo lắng về nghề nghiệp. Có lẽ họ lo lắng cho vị trí công việc của họ, hoặc họ nhận thấy ngày càng khó khăn hơn để có được một vị trí mới. Dù vì nguyên nhân nào, những con số cho thấy các lập trình viên đang phải tranh đấu với một rào cản tuổi tác trong sự nghiệp của họ.

Kinh nghiệm nên là một yếu tố mang lại cho người già một lợi thế cạnh tranh. Tuy nhiên, kinh nghiệm dường như đang làm tổn thương các ứng dụng của họ, chứ không giúp ích. Trên thực tế, rất nhiều người đã bắt đầu xóa các kinh nghiệm trước đó khỏi đơn xin việc của mình.

Tại sao chuyện này lại xảy ra?

Có một điều rõ ràng là ngành công nghệ ủng hộ các thành viên trẻ hơn. Nhưng từ khi nào kinh nghiệm trở thành một điều xấu?

Một trong những yếu tố rõ ràng là chi phí. Nói chung, các lập trình viên lớn tuổi (và những người có nhiều kinh nghiệm hơn) có xu hướng yêu cầu mức lương cao hơn. Họ biết những kỹ năng của họ có giá trị, và ít có khả năng họ sẽ sử dụng những kỹ năng này để đổi lấy một mức lương dành cho những người mới vào. Điều này sau đó có thể thúc đẩy sự ưa thích đối với các lập trình viên trẻ hơn, tốn ít chi phí hơn, những người mới tốt nghiệp và các sinh viên thực tập đang mong muốn được đặt chân lên bậc thang nghề nghiệp.

Tuy nhiên, đây cũng là vấn đề trong nhiều ngành công nghiệp. Vì vậy, phải đề cập đến bản chất của ngành công nghệ là sự phát triển nhanh.

Đổi mới và kinh nghiệm

Công nghệ là trọng tâm trong tương lai. Nó phát triển và thay đổi theo từng ngày, và một động lực cho sự đổi mới khiến tất cả mọi người đều hướng đến tương lai. Không giống như một thập kỷ trước, với rất nhiều thay đổi và quá nhiều sự nhấn mạnh vào tương lai của công nghệ, quá khứ có vẻ như là một sự dư thừa.

Và đó chính xác là những gì kinh nghiệm có: nó thuộc về quá khứ. Kết quả là, nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ không hẳn là có giá trị như đối với các ngành công nghiệp khác. Các nhà tuyển dụng thường cho rằng kinh nghiệm ngụ ý một kỹ năng bị đình trệ, hoặc một kỳ vọng lỗi thời.

Ví dụ trong lĩnh vực tài chính, những kỹ năng định khoản cũng như lập báo cáo từ nhiều năm trước vẫn chủ yếu liên quan đến công việc hiện nay. Nhưng mọi thứ đột phá hơn trong công nghệ. Nếu bạn đã có 10 năm làm lập trình viên cho một công ty, thì nó không thể hiện rằng bạn có khả năng lập trình trên một sản phẩm hiện đại hơn.

Vì vậy, các nhà tuyển dụng nhìn vào kinh nghiệm lập trình với con mắt mất giá có thể dẫn đến sự phân biệt đối xử. Họ không phải lúc nào cũng nhận ra giá trị của nhiều năm kiến ​​thức và kinh nghiệm. Quan điểm của các nhà tuyển dụng về tương lai là tìm kiếm sự linh hoạt, không phải là một lập trình viên bị mắc kẹt trong cách thức của riêng họ hoặc bị gò bó bởi nhiều năm kinh nghiệm.

Định kiến ​​và tự mãn

Trong khi những người trẻ tuổi thường được ví là tương lai, thì thông thường những người lớn tuổi hơn sẽ không hiểu về công nghệ. Nó giả định rằng, nếu ai đó lớn tuổi hơn, họ không thể biết về công nghệ hiện đại. Giống như một ngụy biện cổ điển: Bạn không thể dạy cho một con chó già những mánh khóe mới.

Lập trình viên cần không ngừng học hỏi. Kỹ năng có thể nhanh chóng trở nên lỗi thời hoặc dư thừa. Tốc độ trong công nghệ là không ngừng nghỉ, và các ngôn ngữ lâu đời đã dần trở nên lỗi thời, trong khi các ngôn ngữ và phương pháp mới đang dần thu hút được sự chú ý của công chúng.

Thật không may, tốc độ này một lần nữa làm nghiêm trọng hóa vấn đề về tuổi tác. Khi các lập trình viên đã làm việc trong một thời gian dài, có thể họ sẽ trở nên tự mãn về khả năng và kiến thức của mình. Họ có thể đã đánh mất niềm đam mê mà họ từng theo đuổi, hoặc tụt hậu so với thời đại về ngôn ngữ.

Nếu một lập trình viên trở nên tự mãn (bất kể tuổi tác của họ), họ có nguy cơ bị bỏ lại phía sau.

Vấn đề của các lập trình viên

Chủ nghĩa tuổi tác tràn lan này trong ngành công nghệ gây ra một số vấn đề cho cả các lập trình viên trẻ tuổi và lớn tuổi.

Các lập trình viên lớn tuổi phải đối mặt với những lo ngại về sự ổn định của công việc mà họ đang làm. Điều này có thể dẫn đến sự căng thẳng dâng cao. Chủ nghĩa tuổi tác trong công nghệ cũng làm cho việc cạnh tranh việc làm mới trở thành một cuộc đấu tranh khó khăn cho các lập trình viên lớn tuổi. Kết quả là một thế hệ các lập trình viên phải đối mặt với một sự đào thải bắt buộc từ sự nghiệp của họ.

Và nó cũng không tốt cho các lập trình viên trẻ. Chủ nghĩa tuổi tác cũng đã tạo ra một thái độ không lành mạnh đối với các lập trình viên mới và trẻ hơn.

Chủ nghĩa này trong công nghệ có nghĩa không chỉ các lập trình viên lớn tuổi đang phải vật lộn để giành lấy công việc. Nó cũng có nghĩa là các lập trình viên trẻ hơn đang được đối xử như hàng tiêu dùng. Điều này không đề cập đến thực tế là các lập trình viên mới gia nhập ngành nhận được ít sự hướng dẫn có sẵn từ những lập trình viên cũ.

Lời khuyên cho các lập trình viên để chống lại chủ nghĩa tuổi tác

Vậy, làm thế nào để các lập trình viên có thể bắt đầu chiến đấu với chủ nghĩa tuổi tác đang hiện hữu trên sự nghiệp của mình?

Đối với các lập trình viên lớn tuổi, hãy làm giảm sự nhấn mạnh vào tuổi tác của bạn. Nếu bạn đang tìm kiếm một công việc, hãy trung hòa hồ sơ hoặc CV của mình. Một cách tốt để có thể làm điều này là loại bỏ những kinh nghiệm cũ hoặc không liên quan khỏi hồ sơ xin việc của bạn. Thay vào đó, hãy chọn các ví dụ phù hợp và ấn tượng nhất về những kinh nghiệm của mình. Điều chỉnh kinh nghiệm của bạn cho phù hợp với công việc mà bạn đang hướng tới.

Cho dù bạn già hay trẻ, đừng bao giờ ngừng học hỏi. Hãy tiếp tục thể hiện niềm đam mê của bạn với công việc. Luôn cập nhật các xu hướng, ngôn ngữ và công nghệ mới nhất. Điều đó là để chứng minh rằng bạn luôn là một tài sản có giá trị, không phải là bạn đã từng.

Cuối cùng, hãy nhớ rằng hiệu suất chứng minh giá trị. Nếu một trong những nguyên nhân của chủ nghĩa tuổi tác trong công nghệ chính là động lực cho sự đổi mới, thì hãy chứng minh rằng bạn có thể là một phần của văn hóa đổi mới. Và điều đó luôn được áp dụng bất kể bạn đang ở độ tuổi nào.

Và cuối cùng, cho dù bạn đang làm việc ở đâu, ở vị trí nào, hay bạn bao nhiêu tuổi, mạng lưới nghề nghiệp luôn là vấn đề quan trọng. Hãy xây dựng các mối quan hệ, làm cho mình được biết đến nhiều hơn. Kết bạn và thể hiện bản thân như một thành viên có giá trị trong nhóm.

Lợi ích của sự đa dạng tuổi tác

Chủ nghĩa tuổi tác trong công nghệ không phải là vấn đề chỉ ảnh hưởng đến các ứng viên và nhân viên. Nó cũng gây thiệt hại cho các doanh nghiệp. Họ có thể bỏ lỡ những lợi ích mà một nhóm với sự đa dạng về độ tuổi có thể mang lại.

Ví dụ, các lập trình viên cũ cung cấp những cái nhìn sâu sắc từ kinh nghiệm của bản thân. Thời gian làm việc trong ngành khiến họ trở nên phù hợp với vai trò cao cấp hơn là một lập trình viên mới. Các lập trình viên cũ cũng có thể được trang bị tốt hơn để xử lý các ngôn ngữ lập trình cũ tốt hơn.

Trong khi đó, các lập trình viên trẻ hơn lại cung cấp cái nhìn mới hơn và thường tràn đầy năng lượng hơn. Họ mang đến triển vọng mới cho các vấn đề cũ, khiến chúng trở thành chất xúc tác tuyệt vời để tìm ra các giải pháp mới. Họ cũng được hưởng lợi từ một nhóm đa dạng về độ tuổi vì họ có được một người cố vấn có thể giúp họ học hỏi và phát triển

Có nhiều bằng chứng ủng hộ sức mạnh của sự đa dạng tại nơi làm việc. Các nhóm có sự đa dạng hơn về tuổi tác, chủng tộc và giới tính thường đạt doanh thu cao hơn 19% từ sự đổi mới.

Tư vấn dành cho các doanh nghiệp công nghệ và nhà tuyển dụng

Việc loại bỏ rào cản tuổi tác trong công nghệ được thiết lập để cung cấp lợi ích cho tất cả các bên liên quan. Nhưng các doanh nghiệp có thể làm gì để giúp loại bỏ giới hạn độ tuổi của lập trình viên?

Để bắt đầu, đừng đánh giá thấp một ứng viên vì họ có nhiều kinh nghiệm hơn. Kinh nghiệm không phải là tất cả và điều đó có cả những điểm mạnh và điểm yếu. Thật tốt nếu bạn có một ứng cử viên trẻ, năng động và đầy nhiệt huyêt. Và cũng thật tuyệt vời nếu bạn có một ứng cử viên lớn tuổi hơn với nhiều năm kinh nghiệm và kiến ​​thức được cập nhật.

Hãy kiểm tra những gì ứng viên đang làm và có thể làm được. Đừng tự giả định rằng một lập trình viên lớn tuổi không thể học được những ngôn ngữ lập trình mới hoặc những lập trình viên trẻ hơn sẽ không có sự hiểu biết về một ngôn ngữ cũ.

Bạn cũng nên khuyến khích sự học hỏi lẫn nhau. Các lập trình viên ở mọi lứa tuổi có thể chia sẻ kinh nghiệm, kiến ​​thức và ý tưởng của họ. Một lập trình viên trẻ có thể hướng dẫn cho một đồng nghiệp lớn tuổi một cách nhìn mới về một vấn đề. Một lập trình viên có kinh nghiệm có thể giải thích các cách tiếp cận phổ biến cho một vấn đề khó khăn.

Phá vỡ rào cản

Chủ nghĩa tuổi tác trong công nghệ là một vấn đề lớn. Bất kể lý do đằng sau nó, các doanh nghiệp, các lập trình viên cần phải làm gì đó để giải quyết vấn đề này. Tìm cách phá vỡ những thành kiến này có lẽ là một trong những điều sáng tạo và quan trọng nhất mà các nhà tuyển dụng có thể làm.

Cách duy nhất có thể phá vỡ định kiến về tuổi tác trong công nghệ là nếu mọi người đều làm việc hướng tới mục tiêu này. Các lập trình viên cần liên tục học hỏi và tránh sự tự mãn. Các doanh nghiệp cần chấm dứt việc để tuổi tác và kinh nghiệm trở thành rào cản đối với các công việc trong lĩnh vực công nghệ.

Ngọc Huyền